Jak zwykle po maturze będzie dostępnych wiele analiz, porównań i szczegółowych uwag dotyczących zadań zawartych w arkuszu maturalnym z tegorocznego egzaminu maturalnego z chemii. Ogólnie mogę stwierdzić, że zdecydowana większość zadań nie była szczególnie trudna. Co jest niezbyt typowe, to bardzo duża liczba zadań z tekstem wyjaśniającym na wstępie do zadania lub grupy zadań. Wiele zadań pod względem zakresu materiału wykraczała poza podstawę programową, ale zawsze odpowiednie wiadomości uzupełniające były podane w informacjach wstępnych. Sprawdzało to nie tylko wiedzę, ale umiejętność czytania tekstu naukowego ze zrozumieniem. Trudność tych tekstów nie była przesadzona. Najtrudniejszym zadaniem, wydaje mi się, było zadanie z elektrochemii za 4 punkty (zadanie 8). Wykorzystać należało równanie Nernsta (w prostej formie), które nie jest w podstawie programowej. Oczywiście było ono podane w informacji wstępnej. Wymagało to jego sprawnego wykorzystania – było potrzebne jego przekształcenie z wykorzystaniem definicji logarytmu. Nie było to specjalnie trudne i takim niespecjalnie trudnym było całe zadanie, ale ponieważ matematyka na profilach biol-chem jest czasem traktowana po macoszemu, mogło to rodzić pewne trudności. Szkoda, że tak mało jest klas profilowanych z rozszerzeniem z matematyki i chemii.
Część dotycząca chemii organicznej była zdecydowanie łatwa oprócz może jednego zadania (15.2), w którym należało wykazać się dobrym zrozumieniem pojęcia indeksu niedoboru wodoru, przez większość zdających poznanego zapewne podczas egzaminu w wyniku przeczytania informacji wprowadzających. Ważne, aby od razu rozróżnić indeks niedoboru wodoru (zdefiniowany jako „liczba cząsteczek wodoru, które należy dodać do cząsteczki danego związku organicznego, aby przekształcić ją w acykliczną cząsteczkę nasyconą”) od liczby cząsteczek wodoru, z którymi rzeczywiście dana cząsteczka może przereagować.
Myślę, że z całego egzaminu zdobyć około 90% punktów było stosunkowo łatwo, natomiast 100% już znacznie trudniej.
Warto zwrócić uwagę na błąd logiczny (nie merytoryczny) w ostatnim zadaniu (29). Zdanie, którego prawdziwość należało zapewne w zamiarze autorów zadania potwierdzić brzmiało: „Wynik doświadczenia pokazany na zdjęciu zaobserwowano po dodaniu do odczynnika Tollensa roztworu maltozy”. Sugerowało ono, że maltoza była wykorzystana w doświadczeniu – a tego nie wiemy. Pozytywny wynik próby Tollensa dałyby wszystkie cukry redukujące, a więc z podanych w zadaniu wszystkie oprócz sacharozy. Zdanie zacytowane powyżej jest prawdziwe pod warunkiem, że maltoza w ogóle została użyta w doświadczeniu, ale zgodnie z wynikiem obserwowanym, mogła być użyta też glukoza lub fruktoza. Lepszymi sformułowaniami zdania do oceny prawdziwości byłyby: „Po dodaniu roztworu maltozy do odczynnika Tollensa można otrzymać wynik doświadczenia pokazany na zdjęciu” lub „Maltoza daje dodatni wynik próby Tollensa, zgodny z obserwacją przedstawioną na zdjęciu.”
Wszystkim zdającym dalej maturę życzymy powodzenia!
Łącze do arkusza: https://arkusze.pl/maturalne/chemia-2026-maj-matura-rozszerzona.pdf